De markt dichterbij huis

Begin twintigste eeuw krijgt elk Westlands dorp z’n eigen groenten- en fruitveiling. Die van Rijswijk, Sammersbrug, is klein. Het aanvoergebied, de Strijp, is óók klein. In een andere hoek van Rijswijk ligt nog een tuinbouwgebied: Sion. Dit sluit aan bij de tuinderijen in Den Hoorn en omstreken. Tuinders uit Den Hoorn en Sion maken gebruik van de de Delftse Groenten- en Fruitveiling. Rijswijk bedient zich dus van twee veilingen, beide een zogenaamde doorvaartveiling: de producten worden immers tot begin jaren zestig met de schuit vervoerd. De markt dichterbij huis gaat over de dubbele ‘veilinggeschiedenis’ van Rijswijk. De foto hieronder illustreert het vervoer van tuinbouwproducten via het water. Het betreft tuinders die hun schuit via de Hoornsekade naar de Delftse Groenten- en Fruitveiling in Den Hoorn ‘bomen’.

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

HET VERDRIET TE LIJF?

Een verlangen naar ontroostbaarheid van Patricia De Martelaere is een klein boek. Ze brengt er elf essays in samen. De titel, ontleend aan het vierde essay, prikkelt je het boekje open te slaan en te lezen. De ondertitel Over leven, kunst en dood belooft waar de bundel over gaat. Kunst, met name literatuur, neemt een belangrijke plaats in. De Martelaere observeert scherp, prikt vooroordelen door en zet je vooral aan het denken. Haar schrijfstijl is uitdagend: met onverwachte metaforen en paradoxen weet ze je bij de les te houden. Bij haar heel eigen visie op melancholici en op de zelfmoord als min of meer esthetische afsluiting van een kunstenaarsleven heb ik zo m’n vraagtekens, maar al het overige kan ik alleen maar onderstrepen. Daarvan leg ik verantwoording af in mijn opiniestuk HET VERDRIET TE LIJF?

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Een bombardement om nooit te vergeten

Het boek Een bombardement om nooit te vergeten gaat over 75 herdenken van het bombardement op de Haagse wijk Bezuidenhout. De rampzalige gebeurtenis vindt plaats op 3 maart 1945. Een zogenaamd ‘vergissingsbombardement’ door de Engelsen. Ruim vijfhonderd doden zijn het gevolg! En een woonwijk in puin. Stichting 3 maart ’45 verzoekt mij en oud-journalist Roeland Gelink om dit boek te schrijven. Roeland neemt alle interviews voor zijn rekening en ik doe archiefonderzoek, pluis artikelen uit en redigeer het geheel. Lia van den Broek, voorzitter van Stichting 3 maart ’45, en neerlandica Joke van Wijk lezen kritisch mee. Textcetera zorgt voor de mooie vormgeving en Scholma Print & Media te Bedum drukt het boek. Tijdens de herdenking van het bombardement op 3 maart 2021 – vanwege de coronapademie is die zeer sober – wordt het eerste exemplaar in de Christus Triumfatorkerk uitgereikt aan burgemeester Jan van Zanen. Wie het boek dat Van Zanen op de foto hieronder in handen heeft wil lezen en zich wil verdiepen in het belang van herdenken en in de aangrijpende verhalen van ooggetuigen en nabestaanden, klikke op Een bombardement om nooit te vergeten.

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Machiavelli op weg naar rehabilitatie?

Ruim tien jaar geleden, op 21 februari 2011, publiceerde ik op deze blog mijn eerste opiniestuk: Lang leve Europa! Dat gaat over het belangwekkende boek De passage naar Europa van Luuk van Middelaar. Vandaag, 7 juni 2021, volgt nummer honderd: Machiavelli op weg naar rehabilitatie? In dit stuk ga ik in op het boek MACHIAVELLI’S LEF van Tinneke Beeckman. Zij brengt een veel positievere Machiavelli voor het voetlicht dan schrijvers en denkers tot nu toe deden, met Benedictus de Spinoza en Hannah Arendt als uitzonderingen. Voor mij staat nu vast, dat Florence de grootste politieke denker aller tijden heeft voortgebracht. Het hoofdwerk van Machiavelli, Il Principe, ga ik herlezen, nú door de bril van Beeckman. Wie weet resulteert dat in opiniestuk 101! In ieder geval wordt er vanavond een fles champagne ontkurkt!

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Het carnaval van de eindtijdschrijvers

Vandaag, 29 april 2021, publiceer ik het 99ste artikel in de elf jaar dat ik al pensioen ‘geniet’: Het carnaval van de eindtijdschrijvers, Commentaar vanaf de zijlijn. Het betreft mijn opinie over De goede voorouder van Roman Krznaric. Het boek lees ik met veel plezier. De auteur schrijft zeer toegankelijk en presenteert tal van praktische voorbeelden om tot intergenerationele solidariteit te komen. Maar ik mis diepgaande analyses. Misschien komt dat, omdat dit het zoveelste populaire ‘eindtijdboek’ is.

Onze goede voorouders?
Onze goede voorouders?

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

In Memoriam spoorwegovergang ‘t Haantje Rijswijk

Bijna 174 jaar heeft ze dienst gedaan: de spoorwegovergang aan ‘t Haantje te Rijswijk. Dat is lang. Het begon in 1847 toen het spoor werd doorgetrokken van Den Haag naar Rotterdam. Op dinsdag 13 april 2021 functioneert ze voor het laatst. Mijn filmopname daarvan combineer ik met een historische krantenfoto uit 1926 en foto’s die ik gemaakt heb van de verbreding van het spoor tussen Rijswijk en Delft (verbreding van het traject Delft-Rotterdam heeft van de Nederlandse overheid inmiddels groen licht gekregen). Daaruit resulteert In Memoriam spoorwegovergang ‘t Haantje Rijswijk 1847-2021, dat ik als een historisch filmpje beschouw.

Op dinsdag 13 april 2021 ‘s avonds om 19.30 uur maak ik deze historische opname.
Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , | Leave a comment

Riskante vrijheid

Mijn 98e opiniestuk of recensie over een filosofisch, levensbeschouwelijk en soms historisch boek gaat over Het kwaad, Het drama van de vrijheid van Rüdiger Safranski. De auteur brengt tal van filosofen en schrijvers voor het voetlicht en ‘beproeft’ ze op wat ze te schrijven hebben over de menselijke vrijheid, het zelfbewustzijn en het kwaad. Safranski schrijft er uitsluitend abstract over. Alleen in hoofdstuk vijftien – dit gaat over Hitler, zijn waandenkbeelden en de catastrofale gevolgen – wordt het concreet. Mijn bevindingen verwoord ik in  Riskante vrijheid, Het kwaad is alom.

Lucas van Leiden, Het laatste oordeel, detail

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Historisch Jaarboek 2020 Rijswijk

Het Jaarboek 2020 van de Historische Vereniging Rijswijk (HVR) heeft deze keer twee speciale katernen: één over de Tweede Wereldoorlog en één over de tuinbouw in Rijswijk. Het eerste is bedoeld om aandacht te besteden aan dit ‘jubileumjaar’, vijfenzeventig jaar na WO II. Het tweede katern wil voorzien in een leemte: er is in het verleden vrijwel niets over tuinbouw in Rijswijk geschreven. Voor beide katernen heb ik artikelen aangeleverd. Twee daarvan publiceer ik nu in digitale vorm: Ik kon die Duitse soldaten wel aanvliegen! en  Tuinder in de Strijp. Veel leesplezier!

Voorzijde Jaarboek 2020

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

De vrije wil is zo kwaad nog niet

Brieven over het kwaad, hertaald en ingeleid door Miriam van Reijen, bevat de correspondentie tussen Benedictus de Spinoza en Willem van Blijenbergh. De titel zegt het al: hoofdthema in de brievenschrijverij tussen Spinoza en Van Blijenbergh is het kwaad. Bestaat het of bestaat het niet? En alles wat ermee samenhangt: zonde, schuld, straf, beloning …? En bovenal: bestaat de vrije wil? De beide heren komen niet tot een vergelijk. Na drie maanden stopt de correspondentie. Over wat Spinoza moderne lezers te bieden heeft wat betreft het denken over ethiek wil ik in mijn opiniestuk De vrije wil is zo kwaad nog niet duidelijk zijn.

Benedictus de Spinoza

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Hoera! Ik ben het!

Handboek voor de moderne stoïcijn, 52 oefeningen voor een evenwichtig leven is praktische filosofie. De auteurs, Massimo Pigliucci en Gregory Lopez, bieden de lezer tal van oefeningen om hun karakter zó om te vormen dat ze zich in toenemende mate een moderne stoïcijn kunnen noemen. Stoïcisme is in. ‘Deze wijsgerige richting uit de klassieke Oudheid heeft wel iets’, meende ik toen ik Persoonlijke notities van keizer-filosoof Marcus Aurelius las. Zelf ben ik niet zo’n ‘handboekenmens’, dus zit ik niet 52 weken lang allerlei oefeningen te doen. In Hoera! Ik ben het! vertel ik met een knipoog hoe ik over dit soort boeken denk.

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment